1) Ar ddechrau blwyddyn dreth newydd, dyma grynodeb sydyn o'r lwfansau treth i'w cadw mewn cof eleni:
a. Lwfans personol: £12,570 yw cyfanswm yr incwm y gall unigolyn ei ennill cyn dechrau talu treth incwm.
b. Lwfans cynilo personol: mae swm yr incwm llog y gall unigolyn ei dderbyn yn ddi-dreth yn flynyddol yn parhau i fod yn £1,000 i drethdalwyr cyfradd sylfaenol a £500 i drethdalwyr cyfradd uwch (gyda chyfraddau llog yn parhau'n uchel, bydd mwy o drethdalwyr angen talu treth ar eu hincwm llog).
c. Lwfans treth ar eiddo: mae hyn yn parhau i fod yn £3,000. Os ydych yn perchen ar bortffolio o gyfranddaliadau, bydd rhaid i chi fod yn ofalus os ydych am osgoi croesi'r trothwy di-dreth tra'n gwerthu cyfranddaliadau.
d. Lwfans ISA: er y sibrydion yn y wasg o newidiadau posib i'r lwfans yma, mae hyn yn parhau i fod yn £20,000.
e. Lwfans pensiwn blynyddol: yr uchafswm y gallwch gyfrannu i'ch pensiwn mewn blwyddyn treth yw £60,000 (neu cyfanswm eich incwm, pa bynnag un sydd isaf). Ond, os ydych wedi dechrau cymryd incwm pensiwn, neu os ydych yn ennill incwm uchel, gall y lwfans yma gael ei gyfyngu i swm sydd cyn lleied â £10,000.
2) Mae cyfraddau llog y Swyddfa Dreth am dalu biliau treth yn hwyr wedi codi o 7% i 8.5% o 6 Ebrill 2025. Dyw'r Swyddfa Dreth ddim o reidrwydd yn anfon nodyn i'ch hatgoffa i dalu biliau treth, felly rydym yn annog trethdalwyr i gofnodi eu taliadau treth yn eu dyddiaduron er mwyn osgoi cosbau llog uchel.
Cwestiynau Huw ac Aled
C: Mae fy modryb oedrannus bellach yn byw mewn cartref gofal. Mae ganddi Atwrneiaeth Ariannol Parhaol ('Lasting Financial Power of Attorney') ac rwy'n un o'r atwrneiod. Sut mae modd i ni ddechrau defnyddio'r Atwrneiaeth?
A: Os oes ganddi allu meddyliol o hyd, dylai llythyr oddi wrth eich modryb at y sefydliadau ariannol gwahanol yn eich awdurdodi i weithredu fel ei hatwrnai fod yn ddigonol.
Os nad oes ganddi allu meddyliol erbyn hyn, y camau cyntaf yw i gysylltu â rheolwr y cartref gofal a chael asesiad gan feddyg i gadarnhau nad oes ganddi allu meddyliol, a gofyn am lythyr i gadarnhau hynny. Gellir wedyn cyflwyno'r llythyr yma i'r sefydliadau ariannol gwahanol.
Unwaith bydd hynny wedi'i gadarnhau, mae modd i chi weithredu fel ei hatwrnai. Mae'r canllawiau ar wefan Gov.uk yn nodi:
"Gwneud penderfyniadau er budd gorau yr unigolyn:
Mae'n rhaid i unrhyw benderfyniadau byddwch yn ei gwneud ar ran rhywun fod yn iawn iddyn nhw ac mae angen i chi ystyried yr hyn y byddent wedi'i benderfynu, pe gallent, yn seiliedig ar eu gwerthoedd a'u dymuniadau."
Bydd bodolaeth y ffurflenni Atwrneiaeth Ariannol yn gwneud eich bywyd llawer yn haws ac yn sicrhau y gallwch ofalu am anghenion ariannol eich modryb oedrannus.
